Wat is sildenafil?
Sildenafil is een geneesmiddel dat behoort tot de klasse van fosfodiësterase type 5 (PDE-5) remmers. Het werd oorspronkelijk ontwikkeld door het farmaceutische bedrijf Pfizer en kwam in 1998 op de markt onder de merknaam Viagra.
De stof wordt gebruikt voor twee hoofdindicaties: de behandeling van erectiestoornissen (onder de naam Viagra) en de behandeling van pulmonale arteriële hypertensie, een vorm van hoge bloeddruk in de longen (onder de naam Revatio).
Wist je dat...
Sildenafil werd per ongeluk ontdekt? Onderzoekers waren op zoek naar een middel tegen angina pectoris (pijn op de borst door hartproblemen). Tijdens klinische studies merkten proefpersonen een onverwacht bijeffect: verbeterde erecties. Dit leidde tot de ontwikkeling van Viagra.
Geschiedenis van sildenafil
1989 - Start onderzoek
Pfizer start met het onderzoeken van sildenafil als medicijn tegen hoge bloeddruk en angina pectoris.
1992 - Onverwachte ontdekking
Tijdens klinische trials rapporteren proefpersonen verbeterde erecties als bijwerking. Het onderzoek krijgt een nieuwe richting.
1998 - Marktintroductie
De FDA keurt Viagra goed als eerste orale behandeling voor erectiestoornissen. Het wordt een van de snelst verkopende medicijnen ooit.
2013 - Patent verloopt
Het patent van Pfizer op sildenafil verloopt in veel landen, waardoor generieke versies op de markt kunnen komen.
Chemische eigenschappen
Sildenafil heeft een complexe chemische structuur die specifiek is ontworpen om het enzym PDE-5 te remmen. Hier zijn enkele technische eigenschappen:
Chemische naam: 1-[[3-(6,7-dihydro-1-methyl-7-oxo-3-propyl-1H-pyrazolo[4,3-d]pyrimidin-5-yl)-4-ethoxyphenyl]sulfonyl]-4-methylpiperazine citraat
Molecuulformule: C22H30N6O4S (sildenafil base)
Molecuulgewicht: 474,58 g/mol (base), 666,7 g/mol (citraat)
Uiterlijk: Wit tot gebroken wit kristallijn poeder
Oplosbaarheid: Slecht oplosbaar in water, beter oplosbaar in methanol
Werkingsmechanisme
Sildenafil werkt door het remmen van het enzym fosfodiësterase type 5 (PDE-5). Dit enzym breekt normaal gesproken een stof genaamd cyclisch guanosinemonofosfaat (cGMP) af.
Hoe werkt dit in de praktijk?
- Bij seksuele opwinding komt stikstofmonoxide (NO) vrij in het erectiele weefsel van de penis
- NO stimuleert de productie van cGMP
- cGMP zorgt voor ontspanning van gladde spiercellen in de bloedvaten
- Hierdoor stroomt er meer bloed naar de penis
- Sildenafil remt de afbraak van cGMP, waardoor het effect langer aanhoudt
Belangrijk: Sildenafil veroorzaakt geen erectie op zichzelf. Seksuele stimulatie is nodig om het proces van stikstofmonoxide-afgifte te starten. Zonder opwinding heeft het middel geen effect.
Farmacokinetiek
De farmacokinetiek beschrijft hoe het lichaam een stof opneemt, verdeelt, omzet en uitscheidt:
Absorptie
Wordt snel opgenomen na orale inname. Maximale bloedconcentratie binnen 30-120 minuten.
Voedseleffect
Een vetrijke maaltijd kan de opname vertragen en de maximale concentratie verlagen.
Halfwaardetijd
Ongeveer 3-5 uur bij gezonde personen. Het effect kan tot 4-6 uur merkbaar zijn.
Metabolisme
Wordt voornamelijk afgebroken in de lever door CYP3A4 en CYP2C9 enzymen.
Sildenafil in andere medicijnen
Sildenafil is niet alleen de werkzame stof in Kamagra. Het komt ook voor in:
- Viagra - Het originele merkproduct van Pfizer
- Revatio - Voor behandeling van pulmonale hypertensie
- Diverse generieke producten - Na het verlopen van het patent
Let op: Hoewel de werkzame stof dezelfde is, kunnen er verschillen zijn in hulpstoffen, productiekwaliteit en dosering tussen verschillende producten. Geregistreerde medicijnen hebben strenge kwaliteitscontroles doorlopen.